Του Δημήτρη Ι. Κατσούλη
Ο υπό διαβούλευση Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, σύμφωνα με τους διαφημιστές του, αιρετούς και μέσα ενημέρωσης, είναι μία «σοβαρή» μεταρρύθμιση που ενισχύει την θέση της τοπικής αυτοδιοίκησης. Η εισαγωγή ενός απόλυτα πλειοψηφικού εκλογικού συστήματος ξένου με τον νομικοπολιτικό πολιτισμό μας, η δήθεν τακτοποίηση και στην ουσία απονεύρωση των αρμοδιοτήτων της τοπικής αυτοδιοίκησης, ειδικότερα στις Περιφέρειες, η διατήρηση επί τω χείρω όλων όσων οι αιρετοί της Αυτοδιοίκησης προσδοκούσαν να αλλάξουν προς όφελος της εύρυθμης λειτουργίας του θεσμού και της προσέγγισης του ευρωπαϊκού κεκτημένου της Αυτοδιοίκησης περνούν στο σκοτάδι πίσω από τα φώτα της κυβερνητικής προπαγάνδας ενός όντως με αυτό το περιεχόμενο αχρείαστου Κώδικα.
Τομές
κάνει ο Κώδικας; Ασφαλώς αλλά όχι αυτές που ήταν αναγκαίες. Τομές στον
περιορισμό της τοπικής δημοκρατίας, της διαφάνειας και της λογοδοσίας. Τομές
στην περιχαράκωση της πολιτικοδιοικητικής αυτοτέλειας και της τοπικής
αυτονομίας κατά την έννοια του Ευρωπαϊκού Χάρτη Τοπικής Αυτονομίας.
Επί
του παρόντος αναδεικνύουμε μία από αυτές:
Τουλάχιστον
από τον Νόμο ΔΝΖ΄/1912 έως και σήμερα υπάρχει μία διάταξη που είναι μοχλός
δημοκρατικής λειτουργίας των Συμβουλίων καθώς παρέχει την δυνατότητα στις
μειοψηφίες να αναγκάσουν τις πλειοψηφίες να συζητούν θέματα που εκείνες θέλουν
να αποφύγουν. Στο τέλος βέβαια δικαίως οι πλειοψηφίες είναι αυτές που
αποφασίζουν.
Πάντοτε
έως τώρα στα Κοινοτικά, Δημοτικά, Νομαρχιακά και Περιφερειακά Συμβούλια, όπως
άλλωστε και σε κάθε βουλευόμενο όργανο συλλόγου, έχει δικαίωμα σύγκλησης του
Συμβουλίου και το ένα τρίτο των μελών του, δικαίωμα που κατά κανόνα ασκείται
από τις μειοψηφίες. Εφόσον αιτηθουν την σύγκληση του Συμβουλίου για την
συζήτηση συγκεκριμένων θεμάτων που αναγράφονται στην αίτηση ο Πρόεδρος του
Συμβουλίου είναι υποχρεωμένος να το συγκαλέσει εντός έξι (6) ημερών. Εάν δεν το
κάνει το Συμβούλιο συγκαλείται από το 1/3 των μελών του που υποβάλλουν την
αίτηση ενώ ο Πρόεδρος ελέγχεται για παράβαση καθήκοντος.
Αυτή
η διάταξη στην νομοθεσία της Αυτοδιοίκησης ήταν πάγια. Ακόμη και ο Κώδικας της
Δικτατορίας των Συνταγματαρχών την σεβάστηκε (ΠΔ 222/1973).
Η
σύγκληση του Δημοτικού ή Περιφερειακού Συμβουλίου με αίτημα του 1/3 των μελών
του Συμβουλίου με τον Κώδικα του κ. Λιβάνιου καταργείται καθώς η σχετική
διάταξη είναι εξαφανισμένη.
Παράλληλα
η έτσι και αλλιώς προβληματική διαδικασία της λογοδοσίας των
Δημοτικών και Περιφερειακών Αρχών που ήταν υποχρεωτική ανά δίμηνο,
τώρα με τον νέο Κώδικα είναι σχεδόν υποχρεωτική ανά τετράμηνο, δηλαδή
ουσιαστικά καταργείται καθώς δεν μεταβάλλονται οι λοιποί όροι διεξαγωγής και
έτσι μπορούν να συζητούνται έως επτά θέματα από τις μειοψηφίες τρεις φορές τον
χρόνο. Σε αυτή την κατάσταση περιορισμού της λογοδοσίας πρέπει να προστεθεί και
η κατάργηση των επερωτήσεων στα Περιφερειακά Συμβούλια.
Τούτων
λεχθέντων ο Κώδικας της Αυτοδιοίκησης που έθεσε στη διαβούλευση η Κυβέρνηση
περιορίζει την Δημοκρατία στη λειτουργία των Συμβουλίων αφού άλλωστε τα
αφυδατώνει από τις αρμοδιότητες που τους αντιστοιχούν σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό
Χάρτη Τοπικής Αυτονομίας.
Το
έλλειμα δημοκρατίας βαθαίνει και ο νέος Κώδικας αποπνέει αλλεργία
στην λογοδοσία και τη διαφάνεια.
