Ψήφισμα της ετήσιας Γενικής Συνέλευσης της Ένωσης Περιφερειών Ελλάδας για τον Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης

 

Η ετήσια Γενική Συνέλευση της Ένωσης Περιφερειών Ελλάδας, συνεδριάζοντας σε μια περίοδο κατά την οποία η χώρα αναζητά μια σύγχρονη, αποτελεσματική και λειτουργική αρχιτεκτονική διακυβέρνησης, εξέτασε με αίσθημα ευθύνης τις θεσμικές εξελίξεις που επηρεάζουν τον ρόλο και τις προοπτικές της Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης.

Η πολυετής εμπειρία των Περιφερειών της χώρας, όχι μόνο στην άσκηση των αρμοδιοτήτων τους αλλά και στη διαχείριση ιδιαιτέρως κρίσιμων καταστάσεων, η συσσωρευμένη τεχνογνωσία και η ανάγκη σύγκλισης με το ευρωπαϊκό κεκτημένο, καθιστούν ώριμη τη συζήτηση για μια ουσιαστική ενδυνάμωση του Περιφερειακού επιπέδου διακυβέρνησης.

Πέρα από τις εκλογές: Η χρήση μεθόδων διαβούλευσης σε ευρωπαϊκούς Δήμους και Περιφέρειες

ΨΗΦΙΣΜΑ ΤΟΥ ΚΟΓΚΡΕΣΟΥ ΤΩΝ ΤΟΠΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΑΡΧΩΝ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Εισηγητής:
Karl-Heinz LAMBERTZ,
 Βέλγιο (R, SOC/G/PD)

Ψήφισμα 480/42η ΣΥΝΕΔΡΙΑ/Εκθεση/CG(2022)42-12τελικός/23 Μαρτίου 2022

ΨΗΦΙΣΜΑ

1. Το Συνέδριο των Τοπικών και Περιφερειακών Αρχών του Συμβουλίου της Ευρώπης (εφεξής «το Συνέδριο») αναφέρεται:

1. Άρθρο 3.2 του Ευρωπαϊκού Χάρτη της Τοπικής Αυτοδιοίκησης (εφεξής «ο Χάρτης»).

2. Στο πρόσθετο πρωτόκολλο στον Ευρωπαϊκό Χάρτη της Τοπικής Αυτοδιοίκησης σχετικά με το δικαίωμα συμμετοχής στις υποθέσεις τοπικής αρχής, ιδίως το άρθρο 2.2.ii.a·

3. Στις Προτεραιότητες του Συνεδρίου 2021-2026, ιδίως Προτεραιότητα β: Δημοκρατικές κοινωνίες: ποιότητα αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας και συμμετοχή των πολιτών·

4. Στο Ψήφισμα 326 (2011) του Κογκρέσου σχετικά με τη συμμετοχή των πολιτών σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο στην Ευρώπη·

5. Στο Ψήφισμα 452 (2019) του Κογκρέσου σχετικά με τον αναθεωρημένο κώδικα ορθής πρακτικής για τη συμμετοχή των πολιτών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων·

6. Στην Ατζέντα των Ηνωμένων Εθνών 2030 για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη, ιδίως τον Στόχος 16: Προώθηση ειρηνικών και χωρίς αποκλεισμούς κοινωνιών για βιώσιμη ανάπτυξη, παροχή πρόσβασης στη δικαιοσύνη για όλους και οικοδόμηση αποτελεσματικών, υπεύθυνων και χωρίς αποκλεισμούς θεσμών σε όλα τα επίπεδα.

Ο νέος πρότυπος Κανονισμός των Περιφερειακών Συμβουλίων βλάπτει σοβαρά την λογοδοσία.

 Σοβαρό πλήγμα για την δημοκρατική λειτουργία των Συμβουλίων η κατάργηση των επερωτήσεων 

Του Δημήτρη Ι. Κατσούλη*

Ο πρότυπος κανονισμός του Περιφερειακού Συμβουλίου, παρότι πέρασε ένας χρόνος από την έναρξη της περιφερειακής περιόδου 2024-2028, μόλις στις 17.2.2025 τέθηκε σε ισχύ με τη δημοσίευσή του στην εφημερίδα της Κυβέρνησης (ΦΕΚ 642 Β/17.2.2025).

Ο υπογράφων υφυπουργός κατά την προσφιλή επικοινωνιακή πρακτική των πομφολύγων δηλώσεων  παρουσίασε τον νέο πρότυπο κανονισμό και τον αντίστοιχο των δημοτικών συμβουλίων  ως «ένα μεγάλο πρώτο βήμα για την λειτουργική εφαρμογή ενός πλήρους, συστηματικού και αποτελεσματικού πλαισίου λειτουργίας τόσο των Περιφερειακών όσο και των Δημοτικών Συμβουλίων που θα επιτρέπει εφεξής και θα ενισχύει την επιτυχή παραγωγική διοίκηση των Περιφερειών και των Δήμων ενώ θα διασφαλίζει παράλληλα την εκπλήρωση της αποστολής τους και την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο προς όφελος των τοπικών κοινωνικών, σύμφωνα με το άρθρο 102 του Συντάγματος»

Η πραγματικότητα είναι όμως διαφορετική. Ο νέος πρότυπος κανονισμός του Περιφερειακού Συμβουλίου είναι καταρχήν μία προσαρμογή του προηγούμενου στις νέες τροποποιήσεις της νομοθεσίας όπως π.χ. η ειδική συνεδρίαση της λογοδοσίας και μάλιστα με διάθεση περιχαράκωσης  και  περιορισμού των δικαιωμάτων των Περιφερειακών Συμβούλων.

Η μοναδική ή έστω η πλέον σοβαρή αλλαγή που φέρνει ο νέος Κανονισμός είναι η κατάργηση των επερωτήσεων, δηλαδή των προφορικών ερωτήσεων που είχαν δικαίωμα οι Περιφερειακοί Σύμβουλοι να απευθύνουν δια ζώσης στον Περιφερειάρχη για να λάβουν άμεσες απαντήσεις. Ήταν ένας θεσμός πολιτικού ελέγχου δανεικός από την κοινοβουλευτική νομοθεσία ο οποίος παρότι δεν είχε καταστρωθεί από τον νομοθέτη εν τούτοις είχε εισαχθεί με τους πρότυπους κανονισμούς στην λειτουργία του Περιφερειακού Συμβουλίου. Αυτόν τον πλέον άμεσο και ουσιαστικό θεσμό πολιτικού ελέγχου ο νέος Πρότυπος Κανονισμός του κ. Σπανάκη τον καταργεί.

Για μια γενναιά πολιτική αποκέντρωσης

Άρθρο του Περιφερειάρχη Κρήτης Σταύρου Αρναουτάκη

Δημοσιεύθηκε στο ένθετο EOTA που κυκλοφορεί με την εφημερίδα Παραπολιτικά

Αναδημοσίευση από:   https://e-ota.gr/apopseis-scholia/73815/gia-mia-gennaia-politiki-apokentrosis-arthro-tou-perifereiarxi-kritis-stayrou-arnaoutaki/

Για την Περιφέρεια Κρήτης, είναι πάγια πεποίθηση, ότι τα μεγάλα έργα υποδομής είναι καίριας σημασίας για την επιτάχυνση της αναπτυξιακής πορείας του νησιού. Δίνουν υπόσταση στην περιφερειακή διακυβέρνηση.

Τώρα που βιώσαμε τις συνέπειες της πανδημίας, της  ενεργειακής κρίσης, τώρα που βιώνουμε τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, αντιλαμβανόμαστε ότι η υλοποίηση των μεγάλων έργων υποδομής, συνδέεται με τα νέα χρηματοδοτικά μοντέλα και την ορθή αξιοποίησή τους. Στην κατεύθυνση αυτή κινούμαστε δυναμικά και αποφασιστικά χωρίς άγονους ανταγωνισμούς και ανώφελες αντιπαλότητες. Ιεραρχούμε και αξιολογούμε τις προτεραιότητές μας, συνδέοντας το μεσοπρόθεσμο με το μακροπρόθεσμο.  Με αυτό το δεδομένο επιλέγουμε την Ποιοτική Ανάπτυξη, η οποία αυξάνει την παραγωγικότητα και δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας. Δίνουμε έμφαση στα έργα μακράς πνοής, στην ολοκλήρωση των μεταφορικών υποδομών, στην επιτάχυνση της ενεργειακής  και ψηφιακής μετάβασης. Επιλέγουμε τη Δυναμική Κοινωνική Συνοχή για την μείωση των κοινωνικών αποκλεισμών και ανισοτήτων.  Προκρίνουμε την Ενεργό Περιβαλλοντική Διαχείριση που εστιάζεται στην κλιματική αλλαγή και τη βιώσιμη διαχείριση των υδάτων.  Για την Περιφέρεια Κρήτης, ο σχεδιασμός των μεγάλων έργων υποδομών, προϋποθέτει τη συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων φορέων. Η επίτευξη των κοινών στόχων, εξασφαλίζει ότι η Κρήτη θα καταφέρει  να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις και να οδηγηθεί σε μια νέα εποχή ανάπτυξης και ευημερίας.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο το τονίζω και το επαναλαμβάνω, η ολοκλήρωση του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης, αποτελεί την κορυφή της αναπτυξιακής πυραμίδας του νησιού. Ένας σύγχρονος, ευρωπαϊκών προδιαγραφών αυτοκινητόδρομος που διατρέχει την Κρήτη από την Κίσσαμo μέχρι τη Σητεία, δεν αποτελεί μόνο μια βασική αναπτυξιακή προοπτική, αλλά κυρίως έρχεται να καλύψει το αναπτυξιακό έλλειμμα του νησιού.

Μια πάγια εκκρεμότητα, που σε μεγάλο βαθμό οφείλεται στη λογική του υπερσυγκεντρωτικού κράτους, του κράτους που δεν τολμά να αποκεντρώσει αρμοδιότητες και να κατανείμει πόρους στις Περιφέρειες. Από την Κρήτη, την Περιφέρεια που προετοιμάζεται και για την πράσινη και για την ψηφιακή μετάβαση, τονίζουμε, πως η απόσταση μεταξύ Αθήνας και ελληνικής περιφέρειας συνεχώς διευρύνεται, τη στιγμή που οι Περιφέρειες καλούνται να αντιμετωπίζουν διαρκώς νέες προκλήσεις, χωρίς την αντίστοιχη ροή χρηματοδότησης. Μια τολμηρή, επομένως, πολιτική αποκέντρωσης πόρων και αρμοδιοτήτων, είναι σήμερα περισσότερο αναγκαία από ποτέ.

 

Οι 10 + 10 αλλαγές του Υπουργείου Εσωτερικών για τη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκηση

 

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ

Αθήνα, 7 Νοεμβρίου 2024

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Οι 10 + 10 αλλαγές του Υπουργείου Εσωτερικών για τη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης

Τους βασικούς άξονες για τη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης παρουσίασε ο Υπουργός Εσωτερικών, Θοδωρής Λιβάνιος, στο ετήσιο συνέδριο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας στη Ρόδο, που τελείται υπό την Αιγίδα της Προέδρου της Δημοκρατίας, κας Κατερίνας Σακελλαροπούλου.

Οι αλλαγές που προτείνει το Υπουργείο Εσωτερικών αφορούν τόσο το σύστημα εκλογής των δημοτικών και περιφερειακών αρχών, όσο και ζητήματα διακυβέρνησης, εποπτείας, οικονομικής διαχείρισης, καταστατικής θέσης των αιρετών και αρμοδιοτήτων της τοπικής αυτοδιοίκησης.

Σε δήλωσή του ο Υπουργός, Θοδωρής Λιβάνιος, αναφέρει: «Παρουσιάσαμε σήμερα συγκεκριμένες προτάσεις για τη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, που δίνουν το στίγμα της δυναμικής που η κυβέρνηση επιδιώκει για τους δήμους και τις περιφέρειες της χώρας. Το σίγουρο είναι ότι οι αλλαγές που είμαστε έτοιμοι να εισάγουμε δεν πρόκειται να είναι μια μεταρρύθμιση που θα μείνει στα χαρτιά, αλλά ένα πραγματικό εργαλείο για τις αυτοδιοικητικές αρχές, ώστε να σταθούν πιο στέρεα στα πόδια τους, να θεραπεύσουν δυσλειτουργίες και προβλήματα και να ωριμάσουν, προς όφελος όλων των πολιτών.».

Οι σημαντικότερες αλλαγές, οι οποίες τίθενται ως βάση διαλόγου για τη σύνταξη του νέου Ενιαίου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι οι εξής:

Η «Στρατηγική αναπτυξιακή προοπτική των ΟΤΑ» στο Σχέδιο Νόμου του ΥΠΕΣ

Του Δημήτρη Ι. Κατσούλη

Το Σχέδιο Νόμου «Στρατηγική αναπτυξιακή προοπτική των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ρύθμιση ζητημάτων αρμοδιότητας Υπουργείου Εσωτερικών και άλλες διατάξεις» που είναι ήδη προς συζήτηση και ψήφιση στην Βουλή  φέρει τον πιο πάνω μεγαλειώδη τίτλο.

Η «στρατηγική αναπτυξιακή προοπτική των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης», των Δήμων και των Περιφερειών δηλαδή  συνοψίζεται :

Ø  Στην ανασύνθεση Επιτροπής του άρθρου 266^Α του ν.3852/2010 που είχε εισαχθεί με το άρθρο 177 του Ν.4555/2018 (Κλεισθένης) με τον τίτλο – τότε- Επιτροπή Χωρικού και Αναπτυξιακού Σχεδιασμού  Τοπικού και Περιφερειακού Επιπέδου ενώ τώρα μετονομάζεται σε «Επιτροπή Αναπτυξιακού Σχεδιασμού Τοπικού και Περιφερειακού Επιπέδου.

Ø  Στη σύσταση Τεχνικής Βοήθειας σε όλα τα Προγράμματα του Υπουργείου Εσωτερικών που χρηματοδοτούν την Αυτοδιοίκηση καθώς και στους ΟΤΑ η οποία διατίθεται για τη διαχείριση των χρηματοδοτικών προγραμμάτων διαμέσου των Αναπτυξιακών Οργανισμών ή εξωτερικών συνεργατών.

Ø  Συγκροτούνται νέες Αναπτυξιακές Ανώνυμες Εταιρείες με τον τίτλο « Αναπτυξιακοί Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης» στους οποίους μετέχουν Δήμοι, Περιφέρειες και Περιφερειακές Ενώσεις Δήμων  και ουσιαστικά υποκαθιστούν τις υφιστάμενες Αναπτυξιακές Εταιρείες της Αυτοδιοίκησης. Οι Αναπτυξιακοί Οργανισμοί υπάγονται στο καθεστώς του ν.4548/2018 (νέο δίκαιο Ανωνύμων Εταιριών) και προορίζονται να αναλάβουν την διαχείριση και εφαρμογή των αναπτυξιακών χρηματοδοτικών προγραμμάτων καθώς και την υποστήριξη των ΟΤΑ ως προς την διαχείριση των έργων, την παροχή τεχνικών υπηρεσιών ή ακόμη και την λειτουργία της Υπηρεσίας Δόμησης.

Ø  Ανατίθεται η τεχνική διοικητική και επιχειρησιακή υποστήριξη των Δήμων που δεν έχουν τεχνική διαχειριστική επάρκεια ή έχουν ελλείψεις στην Τεχνική τους Υπηρεσία, στους Αναπτυξιακούς Οργανισμούς, την ΕΕΤΑΑ ή σε άλλους φορείς με προγραμματικές συμβάσεις που συνάπτονται μεταξύ τους.

Ø  Οι υπηρεσίες Δόμησης (Πολεοδομία) ανατίθεται στους Αναπτυξιακούς Οργανισμούς, στην ΕΕΤΑΑ ή σε Δίκτυα Δήμων ενώ το ίδιο μπορεί να γίνεται και για τις Τεχνικές Υπηρεσίες.

Ø  Οι προσλήψεις του μονίμου προσωπικού για την κάλυψη των αναγκών που προκύπτουν από τις παραπάνω υπηρεσίες για τους Αναπτυξιακούς Οργανισμούς θα γίνονται διαμέσου του ΑΣΕΠ ενώ του προσωπικού ιδιωτικού δικαίου Ορισμένου Χρόνου θα γίνεται με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του Οργανισμού (με έλεγχο από το ΑΣΕΠ).

Κυβερνησιμότητα ή Διακυβέρνηση: Δύο όψεις του ίδιου νομίσματος;

Λαμία,6 Αυγούστου 2019

Κατερίνα Μπατζελή

Επικεφαλής της Παράταξης «πατρίδα μας η Στερεά»

Όταν γίνονται Μεταρρυθμίσεις στην Δομή του Κράτους και της Αυτοδιοίκησης  που επηρεάζουν τις οικονομικές, αναπτυξιακές και κοινωνικές πολιτικές, εθνικές και ευρωπαϊκές, είναι σκόπιμο να διασφαλίζονται οι αρχές  που πρέπει να διέπουν τους θεσμούς, ως αυτονόητες αρχές. Τέτοιες είναι, η  διαφάνεια, η αποτελεσματικότητα, η αποκέντρωση αρμοδιοτήτων, οι ενιαίες διαδικασίες, η  δημοκρατική αντιπροσώπευση, μετάβαση από την μεθοδολογία της «διοίκησης και εκτελεστικότητας» στην καινοτομική «διακυβέρνηση» της αυτοδιοίκησης βάσει των Αρχών του Ευρωπαϊκού Χάρτη Τοπικής Αυτονομίας και των αντίστοιχων ευρωπαϊκών πολιτικών για ενίσχυση των Περιφερειών και των Πόλεων. 

Σε μία τέτοια περίπτωση βρισκόμαστε με την συζήτηση των Νομοσχεδίων περί «επιτελικού κράτους και τροποποίησης του Νόμου Κλεισθένη για την αυτοδιοίκηση», προτάσεις οι οποίες έχουν βελτιωθεί σημαντικά από την αρχική τους παρουσίαση.

Δύο Νομοσχέδια που καταδεικνύουν την Μεταρρύθμιση που επιθυμεί να εφαρμόσει η Κυβέρνηση στο κράτος και στην ευρύτερη δομή του.  Σε κάθε προσέγγιση μας φυσικά δεν μπορεί να μην ληφθεί υπόψη ότι οι αλλαγές γίνονται μετά τη διακυβέρνηση της χώρας από τον ΣΥΡΙΖΑ, η άποψη του οποίου για το κράτος και την αυτοδιοίκηση ήταν ιδεοληπτική, λαϊκίστικη και ενίοτε ανασταλτική σε κάθε ουσιαστική εξέλιξη  που θα ενίσχυε την ανάπτυξη και την αποδοτικότερη λειτουργία του. Χαρακτηριστικό παράδειγμα,  ο Νόμος Κλεισθένη περί Αυτοδιοίκησης, όπου και οι ίδιοι δεν κατάλαβαν τι έκαναν ,τι κέρδισαν ενώ απέτρεψαν ορισμένες αλλαγές που ήταν πλέον ώριμες να γίνουν στον Νόμο Καλλικράτη για να είναι πιο λειτουργικός και αντιπροσωπευτικός στην λήψη των αποφάσεων, παρά το γεγονός ότι διασφαλιζόταν η «κυβερνησιμότητα», η οποία δοκιμάζεται με την απλή αναλογική όπως αυτή πέρασε στον Κλεισθένη.

ΨΗΦΙΣΜΑ 4ου Τακτικού Συνεδρίου της Ένωσης Περιφερειών Ελλάδας

Αθήνα, 22 Οκτωβρίου 2016

Στην κρίσιμη περίοδο που διέρχεται η χώρα σε πολιτικό, οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο, η Αυτοδιοίκηση επωμίζεται ένα τεράστιο βάρος στην στήριξη της κοινωνίας και των πολιτών.

Στην πρόσκληση της κυβέρνησης για διάλογο με στόχο την αναθεώρηση του θεσμικού πλαισίου που διέπει την αυτοδιοίκηση, ανταποκρινόμαστε θετικά.

Ξεκαθαρίζουμε εκ των προτέρων ότι συμφωνούμε στη βελτίωση του Καλλικράτη, στην κατεύθυνση της ολοκλήρωσης της διοικητικής μεταρρύθμισης της χώρας και της άρσης των στρεβλώσεων που διαπιστώθηκαν στη μέχρι σήμερα εφαρμογή του.

Επιτέλους πρέπει να συγχρονιστούμε με το βηματισμό της Ευρώπης και να υιοθετήσουμε τον Ευρωπαϊκό Χάρτη Τοπικής Αυτονομίας. Θεωρούμε πως είναι η ώρα να γίνει η μεγάλη τομή στο διοικητικό μοντέλο της χώρας τόσο στο επίπεδο και της διοίκησης και της αυτοδιοίκησης. Το σημερινό γραφειοκρατικό,  αναποτελεσματικό και αντιπαραγωγικό μοντέλο θα πρέπει να αντικατασταθεί με ένα νέο, που να υπηρετεί τους σκοπούς ενός επιτελικού, ευέλικτου και συνεκτικού κράτους.

Η αλλαγή του κανονιστικού πλαισίου που διέπει την αυτοδιοίκηση πρέπει να εξασφαλίζει τη διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια του θεσμού.

Η νέα Περιφερειακή Διακυβέρνηση θα πρέπει να διαθέτει κανονιστική αυτονομία στα θέματα ευθύνης της. Αυτό άλλωστε απορρέει τόσο από τη συνταγματικά κατοχυρωμένη διοικητική της αυτοτέλεια, όσο και από την ευρεία λαϊκή νομιμοποίησή της. Το τεκμήριο αρμοδιότητας για τις περιφερειακές υποθέσεις θα πρέπει να ανήκει στην περιφερειακή αυτοδιοίκηση.

Είναι επιβεβλημένη η κατάργηση του θεσμού των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων. Όσον  αφορά αποκλειστικά στον έλεγχο της νομιμότητας των αποφάσεων των ΟΤΑ Α’ και Β’ βαθμού, επιβάλλεται η θεσμοθέτηση ενός και μόνου, ενιαίου οργάνου.

Το όποιο νέο εκλογικό σύστημα για την αυτοδιοίκηση πρέπει να τύχει ευρύτερων συναινέσεων με τα εξής χαρακτηριστικά:

Α) Την αποτελεσματικότητα εκπλήρωσης του θεσμικού ρόλου της αυτοδιοίκησης όσον αφορά τη διοίκηση, τη διακυβέρνηση και τη διαχείριση των υποθέσεων ευθύνης της.

Β) Την κατοχύρωση δημοκρατίας σε όλους τους θεσμούς και τους χώρους λειτουργίας της αυτοδιοίκησης με ιδιαίτερο σεβασμό στα δικαιώματα όλων.

Γ) Την έκφραση των πολιτικών διαθέσεων και επιλογών του λαού στη δεδομένη κάθε φορά χρονική στιγμή της κάλπης.

Στην προσπάθεια εξόδου της χώρας από τη βαθιά κρίση που χαρακτηρίζεται από ύφεση, αποεπένδυση και καλπάζουσα ανεργία, η μεταφορά αρμοδιοτήτων με τους αντίστοιχους πόρους στην Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση θα βοηθήσει στην ανάληψη ουσιαστικών πρωτοβουλιών στον σχεδιασμό και την εφαρμογή του Εθνικού Προγράμματος Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης της χώρας. 

Ζητάμε την απόλυτη προστασία της πρώτης κατοικίας και την ορθολογική διαχείριση του ζητήματος των δανείων.

Ομιλία του Απόστολου Κατσιφάρα Περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδας

ΕΝΩΣΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ

ΣΤΟ 4ο ΤΑΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ

«Από την Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση στην Περιφερειακή Διακυβέρνηση»

ΣΑΒΒΑΤΟ 22 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2016

Αγαπητοί συνάδελφοι,   θα προσπαθήσω σε λίγο χρόνο   να θέσω προβληματισμούς και ερωτήματα.   Κατ' αρχήν νομίζω ότι όλοι συμφωνούμε από τη μέχρι τώρα πορεία της συζήτησης, τη διάσταση του πολιτικού ελλείμματος που υπάρχει στη χώρα. παρατηρητές, σχολιαστές και ελάχιστοι διαμορφωτές μιας νέας πορείας που χρειάζεται η χώρα μας.

Η κρίση, δυστυχώς δεν είναι μόνο εδώ, παρούσα. Βαθαίνει περισσότερο. Στη Λευκάδα, για όποιον θυμάται, είχαμε μιλήσει για το 3ο μνημόνιο και για το 4ο που έρχεται. Σήμερα το 4ο αμπαλάρεται. Είναι πώς θα διατυπωθεί   για να βγει προς τα έξω.

Δεν είναι μόνο σε επίπεδο αυτό που ξέρουμε ως κόφτη, είναι πολύ πιο επίσημο που θα έρθει. Και η εμπειρία από τα μνημόνια, το πρώτο σκέλος είναι δημοσιονομικές πολιτικές.

Λοιπόν, εμείς καταφέραμε ως χώρα να έχουμε σε 7 χρόνια 4 μνημόνια, 3 συν 1, 4 κυβερνήσεις από όλο το πολιτικό και ιδεολογικό φάσμα,   στην ίδια πεπατημένη.  

Εδώ χρειάζεται ν’ αναρωτηθούμε και να δούμε τι έχει συμβεί: Το πολιτικό σύστημα δεν κατανόησε το πρόβλημα; Δεν είδε το αίτιο; Δεν κατάφερε να συνεννοηθεί πολιτικά αφού το είδε να το διαπιστώσει; Αφού το είδε να συνδιαμορφώσει ένα νέο συνεκτικό εθνικό σχέδιο; Να το υλοποιήσει με συνέπεια; Εν τέλει αγαπητοί   συνάδελφοι λείπει όραμα και εθνικό σχέδιο από τη χώρα μας.

Δεν αφορά μόνο αυτούς που φεύγουν, αφορά και αυτούς που έρχονται. Και η κρίση καλά κρατεί. Προσέξτε όμως ποια είναι τ’ αποτελέσματα για να πάμε στις αρμοδιότητες που έχουμε εμείς. Η ανεργία στα ύψη, οι μισθοί στο κατώτατο επίπεδο, το μοντέλο εργασίας πλήρως αποσαθροποιημένο και καταφέραμε μια κοινωνία της εργασίας να είναι μια κοινωνία των επιδομάτων. Αυτό διαχειριζόμαστε σήμερα. Δεν υπάρχει κάτι άλλο. Όλοι σώζουμε, και όλοι ηττόμαστε. Σε επίπεδο αποτελέσματος.

Κατ' αρχήν αγαπητοί συνάδελφοι πρέπει να υπάρχει ένα σοκ πρώτα σ’ εμάς, να κατανοήσουμε γιατί έχουμε πλαίσιο αρμοδιοτήτων. Ο σκληρός πυρήνας της αιρετής Περιφέρειας των αρμοδιοτήτων είναι η ανάπτυξη. Αυτό δηλαδή που είναι και πρόβλημα στη χώρα. Η ανάπτυξη όμως δεν είναι ένα ουδέτερο στοιχείο. Έχει να κάνει με   τον άνθρωπο και τις αξίες της δημοκρατίας.   Και παρεμβαίνει σε όλα αυτά.

Αυτό είναι το τοπίο. Δε βάζω όλα τα υπόλοιπα που υπάρχουν, όλοι τα ξέρουμε για πολιτικές συμμαχίες στην Ευρώπη, για γεωπολιτικά θέματα, προσφυγικά, όλοι τα ξέρουμε.   Παρουσιάστηκε από την κυβέρνηση το πρώτο σχέδιο, το νομοσχέδιο «σκούπα» το οποίο έρχεται και διορθώνει, διευθετεί, καλύπτει, μέχρι εδώ όλα καλά.   Υπάρχει ένας άλλος διάλογος   για την αναμόρφωση του "Καλλικράτη" ή για την επαναθεσμοθέτηση του "Καλλικράτη" για μια άλλη μεταρρύθμιση.

Ομιλία Προέδρου ΕΝΠΕ Κώστα Αγοραστού, Περιφερειάρχη Θεσσαλίας

ΕΝΩΣΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ

ΣΤΟ 4ο ΤΑΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ

«Από την Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση στην Περιφερειακή Διακυβέρνηση»

ΣΑΒΒΑΤΟ 22 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2016

Καλημέρα σας. Μακαριότατε σας ευχαριστούμε πολύ για τη σημερινή σας παρουσία, αλλά σας ευχαριστούμε για την εμπνευσμένη ιστορική ομιλία σας. Αποδείξατε ότι η Εκκλησία δεν ηθικολογεί πάνω στο κενό, ούτε στρουθοκαμηλίζει μπροστά στην πραγματικότητα. Είναι εκεί και αντιμετωπίζει κατάματα τα προβλήματα και δίνει λύσεις. Είμαστε μαζί σας για τον άνθρωπο και θα είμαστε μαζί σας για τον άνθρωπο, το συνάνθρωπό μας και τις ανάγκες του.

Κύριοι Υπουργοί είναι μεγάλη μας τιμή που είστε εδώ. Για να έχετε εικόνα και ήχο της πραγματικότητας, αλλά και σε ένα συνέδριο και μια Γενική Συνέλευση ουσίας, γιατί οι Περιφέρειες δημιουργούν, είναι ενωμένες, είναι αποτελεσματικές, είναι ουσιαστικές, είναι συνεργατικές, είναι συλλογικές, μπορεί να δημιουργούμε έργα, δεν δημιουργούμε εικόνες να τέρπουν τα μάτια και να χαϊδεύουν τα αυτιά.

Κύριοι εκπρόσωποι των κομμάτων, ιδιαίτερη τιμή για την παρουσία σας εδώ για τις θέσεις σας που θέλουμε να ακούσουμε και να μας ακούσετε, για το δημιουργικό ουσιαστικό διάλογο, για τη συνεργασία, για το καλό της Ελληνίδας και του Έλληνα.

Φίλε Γιώργο Πατούλη, είμαστε μαζί στο μεγάλο αγώνα της Αυτοδιοίκησης, το μεγάλο αγώνα που δίνουμε καθημερινά για τα μικρά προβλήματα των συμπολιτών μας, των συνανθρώπων μας που ανάγονται σε μεγάλα και κυρίαρχα, αλλά ταυτόχρονα και για τα μεγάλα προβλήματα. Είμαστε μια γροθιά. Και είμαστε όλη η Ελλάδα εδώ. Εκκλησία, πολιτεία, κυβέρνηση, αντιπολίτευση, κόμματα και Περιφέρειες και Δήμοι. Είναι μια χρυσή ευκαιρία να κάνουμε μια δημιουργική ανατροπή, να μην ακολουθήσουμε μια διάλεκτο ξύλινης αερολογίας, άνευ νοήματος συνθήματα και με γλυκερές ηθικολογίες και οπωσδήποτε με κολακείες του φθόνου, χωρίς τακτικισμούς, αλλά με στρατηγική.

Είμαστε εδώ για να βοηθήσουμε ο ένας τον άλλον, αλλά ταυτόχρονα να δημιουργήσουμε συνθήκες καλύτερες. Θέλω να ευχαριστήσω και την εκπρόσωπο των Εργαζομένων, εμπεριστατωμένη η παρέμβασή της. Πραγματικά χρήσιμη, σπουδαία.

Κύριοι Υπουργοί, κύριοι βουλευτές, κύριοι Γενικοί Γραμματείς, κύριε Αντιπρόεδρε της Βουλής, αγαπητοί Περιφερειάρχες, Αντιπεριφερειάρχες, μέλη της Ένωσης Περιφερειών, πραγματικά και ειλικρινά σας καλωσορίζω, θέλω να σας ευχαριστήσω μέσα από την καρδιά μου για την παρουσία σας εδώ στο 4ο Τακτικό Συνέδριο, αλλά επιτρέψτε μου να ξεκινήσω με μια φράση του αείμνηστου Γιώργου Παυλίδη από το Συνέδριό μας το 2013: «μια είναι η λύση κύριοι συνάδελφοι, να επιδιώξουμε δημοσιονομική αυτοτέλεια και όχι με το νόμο, αλλά στην επόμενη αναθεώρηση του Συντάγματος, τότε μόνο θα ξέρουμε από πού και τι έχουμε να πάρουμε κατευθείαν και από εκεί και μετά σε ό,τι είναι να μας ενισχύσει το κράτος να μας ενισχύσει».

Αυτά είχε πει προφητικά πριν τρία χρόνια. Εμείς ερχόμαστε σήμερα στο 4ο Συνέδριό μας και ενώ σε μερικές εβδομάδες η Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση συμπληρώνει 6 χρόνια ζωής και ευχαριστούμε εκείνους οι οποίοι την εμπνεύστηκαν, τη δημιούργησαν και την περπάτησαν, γιατί ήταν μεγάλο βήμα και ήταν ένα βήμα μεγαλύτερο από τη φθορά και πραγματικά ερχόμαστε και εμείς να κάνουμε σήμερα, μετά από 6 χρόνια που έχουμε καταγράψει ακριβώς τις αδυναμίες, τις αστοχίες, τις δυναμικές που πρέπει να αναπτύξουμε. Και εδώ θέλω να ευχαριστήσω τον κ. Κουρουμπλή τον Υπουργό που σταθήκαμε και κάναμε μια λογική σειρά πραγμάτων και αυτή τη στιγμή το  νομοσχέδιο βρίσκεται στη Βουλή και παρακαλώ την κυβέρνηση να το ψηφίσει, να προχωρήσει, γιατί αυτή είναι η ουσιαστική αλλαγή στον Καλλικράτη. Αυτή τη στιγμή που έχει ανάγκη ο τόπος.

  Δηλαδή τι είδαμε; Μαζευτήκαμε όλοι, Τοπική Αυτοδιοίκηση Α’ βαθμού και Β’ βαθμού και κάναμε τι; Αυτό που θα έκανε κάθε λογικός στην οικογένειά του, στη ζωή του, στην επιχείρησή του, στην πραγματική του ζωή, θα δει ποιες είναι οι αδυναμίες και ποιες είναι οι δυνατότητες. Τι χρειάζεται να κάνουμε, τι να αλλάξουμε, γιατί όπως έγινε, άλλαξαν τα πράγματα, ή υπήρχαν λάθη. Υπήρχαν λάθη και στην αντιγραφή ακόμη. Κι αυτό έπρεπε να γίνει. Αυτή είναι η ουσιαστική μεταρρύθμιση στην πραγματική κοινωνία και στα πραγματικά προβλήματα του κόσμου.

3 + 1 προτάσεις για τους ΟΤΑ

Της Ρένας Δούρου 

Περιφερειάρχη Αττικής

 Αναδημοσίευση από "ΑΥΓΗ"

Απαιτείται λοιπόν ο άμεσος επανασχεδιασμός των αρμοδιοτήτων και της λειτουργίας περιφερειών με τα πληθυσμιακά, οικονομικά, κοινωνικά χαρακτηριστικά της Αττικής στην κατεύθυνση της ανάδειξης του μητροπολιτικού της χαρακτήρα στο πλαίσιο μιας σύγχρονης πολυεπίπεδης διακυβέρνησης, με βάση την αρχή της επικουρικότητας.

Σήμερα, ο ανασχεδιασμός και η «επαναθεσμοθέτηση» των λειτουργιών και των αρμοδιοτήτων των δύο βαθμών της χώρας αποτελούν όχι κάποιου είδους τεχνοκρατικό ζήτημα, αλλά κρίσιμο στοίχημα Δημοκρατίας. Σε αυτή τη συγκυρία η Αυτοδιοίκηση, δήμοι και περιφέρειες, έχει και λόγο και ρόλο, για την εμβάθυνση της Δημοκρατίας και την αποκατάσταση της αξιοπιστίας της πολιτικής. Η τοπική δημοκρατία, με άλλα λόγια, μπορεί να λειτουργήσει ως μοχλός ανάπτυξης και μέσο αντιμετώπισης των φαινομένων κοινωνικού αποκλεισμού, αύξησης των οικονομικών και κοινωνικών ανισοτήτων, ρατσισμού, ξενοφοβίας. Για να επιτελέσει όμως αυτή την αποστολή, στη χώρα μας, πρέπει άμεσα να προχωρήσει η ανασυγκρότησή της. Άλλωστε αυτή η απαραίτητη μεταρρύθμιση δεν έχει δημοσιονομικό κόστος - το αντίθετο μάλιστα: «οπλίζει» την κυβέρνηση στην διαπραγμάτευση με τους δανειστές καθιστώντας παράλληλα την Αυτοδιοίκηση πραγματική Αυτοδιοίκηση και όχι ετεροδιοίκηση, όπως είναι σήμερα.

Έτσι, οι περιφέρειες πρέπει να απαλλαγούν από θεσμικά «βαρίδια» και ελλείμματα και να λειτουργήσουν σε ένα σαφές κανονιστικό πλαίσιο που τους επιτρέπει να επεμβαίνουν αποτελεσματικά σε ζητήματα, όπως, π.χ., το μεταναστευτικό / προσφυγικό φαινόμενο, όπου η Αυτοδιοίκηση έχει μόνο στήριγμα την αλληλεγγύη των πολιτών, καθώς ο Νόμος 4375/2016 εκχωρεί μεν αρμοδιότητες, αλλά είναι προσωρινός.

Απαιτείται λοιπόν ο άμεσος επανασχεδιασμός των αρμοδιοτήτων και της λειτουργίας περιφερειών με τα πληθυσμιακά, οικονομικά, κοινωνικά χαρακτηριστικά της Αττικής στην κατεύθυνση της ανάδειξης του μητροπολιτικού της χαρακτήρα στο πλαίσιο μιας σύγχρονης πολυεπίπεδης διακυβέρνησης, με βάση την αρχή της επικουρικότητας. Δεν είναι, άλλωστε, τυχαίο ότι θεσμοί, όπως το Συμβούλιο της Ευρώπης υπογραμμίζουν τη σημασία της «περιφερειοποίησης» (π.χ. η ειδική έκθεση του Κογκρέσου των τοπικών και περιφερειακών αρχών, όπου τονίζονται τα οφέλη της «περιφερειοποίησης» με όρους δημόσιων υπηρεσιών και ανάπτυξης).

Σε αυτό το πλαίσιο, η Περιφέρεια Αττικής ολοκλήρωσε σχετική επεξεργασία, με στόχο την αποτελεσματική (χωρίς γραφειοκρατία, διαφθορά) λειτουργία για την εκπλήρωση του αναπτυξιακού και κοινωνικού ρόλου της Αυτοδιοίκησης.

Συγκεκριμένα οι προτάσεις της εστιάζονται σε τέσσερα σημεία:

Πρώτον: Στη ρητή συνταγματική κατοχύρωση της έννοιας της μητροπολιτικότητας στο άρθρο 102 του Συντάγματος. Ανεξάρτητα ή πέρα από την κατοχύρωση αυτή, επιβάλλεται η συνεκτική οριοθέτηση της μητροπολιτικότητας τόσο λειτουργικά όσο και γεωγραφικά, με κατάλληλη προσαρμογή και εξάλειψη των αντιφάσεων του Καλλικράτη (που προβλέπει μεν στο άρθρο 210 μητροπολιτικό χαρακτήρα, αλλά με ατελή τρόπο), προκειμένου οι περιφέρειες να καταστούν παράγοντες αυτοτελούς σχεδιασμού παρεμβάσεων και φορείς συντονισμού τους μέσα από συνέργειες με τους υπόλοιπους ΟΤΑ, στο πλαίσιο της ολοκληρωμένης άσκησης - όχι μόνο με ατομικές πράξεις και συμβάσεις, αλλά και με κανονιστικές ρυθμίσεις - των μητροπολιτικών αρμοδιοτήτων. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του πρώην ΟΡΣΑ, του οποίου οι αρμοδιότητες μεταφέρθηκαν στην κεντρική διοίκηση, με αποτέλεσμα οι φορείς των ΟΤΑ, με κύρια την Περιφέρεια Αττικής, να αποξενωθούν από τη δυνατότητα παρέμβασης σε ζητήματα χωροθέτησης μεγάλων εκτάσεων διαδημοτικού χαρακτήρα, π.χ., παραλιακό μέτωπο.

Δεύτερον: Στην ανάδειξη της ενότητας και της συνέχειας της κρατικής πολιτικής. Έτσι, αποφεύγεται η αλληλοεπικάλυψη των εμπλεκόμενων φορέων και παύουν τραγελαφικές καταστάσεις ως προς το ποιος είναι αρμόδιος, ο δήμος ή η περιφέρεια, για τη συντήρηση, π.χ., μιας πεζογέφυρας που τα θεμέλιά της πατούν άλλοτε σε πεζοδρόμια και άλλοτε σε δρόμους! Τέτοιες περιπτώσεις υπάρχουν πολλές, συνεπάγονται απίστευτη κατασπατάληση πόρων και ανθρώπινου δυναμικού και στερούν την αναμενόμενη από τους πολίτες αποτελεσματικότητα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Τρίτον: Στη συνταγματική κατοχύρωση των αρμοδιοτήτων των ΟΤΑ, και ειδικότερα των περιφερειών, στον χωροταξικό και πολεοδομικό σχεδιασμό, είτε ευθέως εκ του Συντάγματος (με τροποποίηση τουλάχιστον του άρθρου 102 με την προσθήκη ειδικής πρόβλεψης για την άσκηση ρυθμιστικών αρμοδιοτήτων από τους ΟΤΑ) είτε με την πρόβλεψη δυνατότητας για γενική ή συγκεκριμένη μεταβίβαση αρμοδιοτήτων από τον νομοθέτη ή / και την κεντρική διοίκηση. Έτσι, αν την αρμοδιότητα για τα προβλήματα που προκύπτουν από επικαλύψεις και συγκρούσεις χρήσεων γης, την αναλάβουν οι περιφέρειες, θα επιλυθούν χρόνια προβλήματα των τοπικών κοινωνιών, με αποτέλεσμα οι πολίτες να μπορούν να αξιοποιήσουν τις περιουσίες τους. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα επιχειρήσεων που ενώ έχουν αδειοδοτηθεί στο παρελθόν ως προς τη συγκεκριμένη δραστηριότητά τους, μια αλλαγή χρήσεων γης που δεν προέβλεψε, από απλή παράλειψη, τη συγκεκριμένη χρήση, δεν επιτρέπει την εκ νέου αδειοδότηση της επιχείρησης λόγω ανανέωσης ή μεταβίβασής της.

Τέταρτον: Στη συνταγματική κατοχύρωση της φορολογικής αποκέντρωσης με νέα ρύθμιση, με την οποία θα διασφαλίζεται η είσπραξη και η απόδοση δημόσιων πόρων από φόρους ή τέλη για την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Και παράλληλα με τη θεσμοποίηση της δυνατότητας των ΟΤΑ, στο πλαίσιο της γενικής πολιτικής της κυβέρνησης, να καθορίζουν και να εισπράττουν με δικούς τους μηχανισμούς πόρους (από τέλη αλλά και από φόρους), το περιεχόμενο των οποίων θα καθορίζεται καταρχήν από τον νομοθέτη, αλλά θα εξειδικεύεται από τους ίδιους τους ΟΤΑ.

Οι σχετικές προτάσεις μπορούν να αποτελέσουν αφετηρία δημόσιου διαλόγου που θα έπρεπε να είχε ξεκινήσει από... χθες.